حیوانات مأموران خدایند!

 

حیوانات مأموران خدایند!

 

 

حیوان، وسیله‏ ى خداشناسى و وسیله‏ى آزمایش انسان می شود. حیوان، معجزه الهى و وسیله‏ى قهر الهى مى‏شود.

 

همانطور كه چهار پرنده سبب اطمینان ابراهیم، اژدها وسیله‏ى حقّانیّت موسى، نهنگ مأمور تنبیه یونس، موریانه وسیله‏ى كشف مرگ سلیمان، سگ اصحاب كهف مأمور نگهبانى و ابابیل مأمور سركوبى فیل سواران شد.

 

 

«فَلَمَّا قَضَیْنا عَلَیْهِ الْمَوْتَ ما دَلَّهُمْ عَلى‏ مَوْتِهِ إِلاَّ دَابَّةُ الْأَرْضِ تَأْكُلُ مِنْسَأَتَهُ فَلَمَّا خَرَّ تَبَیَّنَتِ الْجِنُّ أَنْ لَوْ كانُوا یَعْلَمُونَ الْغَیْبَ ما لَبِثُوا فِی الْعَذابِ الْمُهِینِ» (سبا 14)


پس چون مرگ را بر سلیمان مقرّر داشتیم، كسى جنّیان را از مرگ او آگاه نساخت مگر جنبنده‏ى زمین (موریانه) كه عصایش را (به تدریج) مى‏خورد، پس چون سلیمان به زمین افتاد جنّیان دریافتند كه اگر غیب مى‏دانستند، در آن عذاب خوار كننده (كارهاى سخت) نمى‏ ماندند.

 

حضرت على علیه السلام مى‏فرماید: «فلو ان احدا یجد الى البقاء سلما او الى دفع الموت سبیلا لكان ذلك سلیمان ابن داود الذى سخر له ملك الجن و الانس مع النبوة و عظیم الزلفة» (نهج البلاغه، خطبه 182) اگر كسى براى ماندن و بقا راهى داشت و مى‏توانست از مرگ در امان بماند، همانا سلیمان بود كه جن و انس در تسخیر او بودند و مقام نبوت را دارا بود و قرب و منزلتى بزرگ داشت.

 

«منسأة» به معناى عصا و به گفته روایات مراد از «الْعَذابِ الْمُهِینِ» كارهاى سختى بود كه جنّیان انجام مى‏دادند.(تفسیر مجمع البیان)


بر خلاف تورات كنونى كه حضرت سلیمان را یك پادشاه جبار و بتخانه ساز و تسلیم هوسهاى زنان معرفى كرده (تورات كتاب اول ملوك و پادشاهان) ،قرآن مجید سلیمان را یك پیغمبر بزرگ خدا مى‏شمرد، و او را به عنوان سمبل قدرت و حكومت بى نظیر مطرح كرده، و در لابلاى بحثهاى مربوط به سلیمان درسهاى بزرگى به انسانها داده كه هدف‏ اصلى از ذكر این داستانها همان عبرتها بوده است

 

پیام‏های آیه:

 

زمان مرگ، به دست خداست. «قَضَیْنا»

مرگ، حتّى به سراغ كسانى كه نبوت و سلطنت را یك جا دارند مى‏رود. «قَضَیْنا عَلَیْهِ الْمَوْتَ»

حیوانات، مأموران خدا هستند. «دَلَّهُمْ ... دَابَّةُ الْأَرْضِ»

4ـ جنّ، غیب نمى‏داند. (با افتادن سلیمان به زمین، هم خود جنّ فهمید كه غیب نمى‏داند و هم مردم فهمیدند كه ادّعاى جنّ مبنى بر آگاهى از غیب بیهوده‏ است.) «تَبَیَّنَتِ ... لَوْ كانُوا یَعْلَمُونَ الْغَیْبَ» ...

جنیان داراى احساس عزّت و ذلّت و گریز از كار سخت هستند. «ما لَبِثُوا فِی الْعَذابِ الْمُهِینِ»

 

 

حیوانات مأموران خدا هستند

 

تكّه‏اى از بدن گاو، مقتول را زنده مى‏كند و او قاتل خود را معرّفى مى‏كند. (در ماجراى گاو بنى اسرائیل) «إِنَّ اللَّهَ یَأْمُرُكُمْ أَنْ تَذْبَحُوا بَقَرَةً» (بقره، 63 73)

 

عنكبوت، پیامبر را در غار حفظ مى‏كند. «إِلَّا تَنْصُرُوهُ فَقَدْ نَصَرَهُ اللَّهُ» (توبه، 40)

 

كلاغ، معلّم بشر مى‏شود. «فَبَعَثَ اللَّهُ غُراباً» (مائده، 31)

 

هدهد، مأمور رساندن نامه سلیمان به بلقیس مى‏شود. «اذْهَبْ بِكِتابِی هذا» (نمل، 28)

 

ابابیل، مأمور سركوبى فیل سواران مى‏شود. «وَ أَرْسَلَ عَلَیْهِمْ طَیْراً أَبابِیلَ»( فیل، 3)

 

اژدها، وسیله‏ى حقّانیّت موسى مى‏شود. «هِیَ ثُعْبانٌ مُبِینٌ»( اعراف، 107)

 

نهنگ، مأمور تنبیه یونس مى‏شود. «فَالْتَقَمَهُ الْحُوتُ» (صافات، 142)

 

موریانه وسیله‏ى كشف مرگ سلیمان مى‏شود. «تَأْكُلُ مِنْسَأَتَهُ»( سبأ، 14)

 

سگ اصحاب كهف مأمور نگهبانى مى‏شود. «وَ كَلْبُهُمْ باسِطٌ ذِراعَیْهِ بِالْوَصِیدِ» (كهف، 18)

 

10ـ چهار پرنده سبب اطمینان ابراهیم مى‏شود. «فَخُذْ أَرْبَعَةً مِنَ الطَّیْرِ»( بقره، 260)

 

11ـ الاغ، سبب یقین عُزیر به معاد مى‏شود. «وَ انْظُرْ إِلى‏ حِمارِكَ» (بقره، 259)

 

12ـ شتر، گاو و گوسفند در حج، شعائر الهى مى‏شوند. «وَ الْبُدْنَ جَعَلْناها لَكُمْ مِنْ شَعائِرِ اللَّهِ» (حج، 36)

 

13ـ حیوان، وسیله‏ى خداشناسى مى‏شود. «أَ فَلا یَنْظُرُونَ إِلَى الْإِبِلِ كَیْفَ خُلِقَتْ» (غاشیه، 17)

 

14ـ حیوان، وسیله‏ى آزمایش انسان مى‏شود. «تَنالُهُ أَیْدِیكُمْ وَ رِماحُكُمْ» (مائده، 94)

 

15ـ حیوان، معجزه الهى مى‏شود. «هذِهِ ناقَةُ اللَّهِ» (اعراف، 73)

 

16ـ حیوان، وسیله‏ى قهر الهى مى‏شود. «الْجَرادَ وَ الْقُمَّلَ وَ الضَّفادِعَ»( اعراف، 133) و نیز در قرآن چندین سوره به نام حیوانات است: بقره، انعام، نحل، نمل، عنكبوت و فیل.

 


دور نمایى از زندگانى عبرت ‏انگیز سلیمان نبی

 

بر خلاف تورات كنونى كه حضرت سلیمان را یك پادشاه جبار و بتخانه ساز و تسلیم هوسهاى زنان معرفى كرده (تورات كتاب اول ملوك و پادشاهان) ،قرآن مجید سلیمان را یك پیغمبر بزرگ خدا مى‏شمرد، و او را به عنوان سمبل قدرت و حكومت بى نظیر مطرح كرده، و در لابلاى بحثهاى مربوط به سلیمان درسهاى بزرگى به انسانها داده كه هدف‏ اصلى از ذكر این داستانها همان عبرتها بوده است.

 

در آیات 12 تا 14 سوره مباركه سبا دیدیم كه خداوند مواهب عظیمى به این پیامبر بزرگ داد، مركبى بسیار سریع و تندرو كه با آن مى‏توانست در مدتى كوتاه سراسر كشور پهناورش را سیر كند، مواد معدنى فراوان براى انواع صنایع و نیروى فعال كافى براى شكل دادن به این مواد معدنى

 

چگونه موریانه‏اى او را بر زمین افكند، و تمام رشته ‏هاى كشور او را به هم ریخت، آرى یك عصا نیروى فعال كشورى پهناور را به حركت در آورده بود، و یك موریانه آن را از حركت باز داشت!

 

او با بهره‏گیرى از این وساdل معابد بزرگى ساخت، و مردم را به عبادت ترغیب نمود، و نیز براى پذیرایى از لشكریان و كارمندان حكومت و توده‏هاى مستضعف مردم برنامه وسیع و گسترده‏اى تنظیم كرد كه از نمونه ظروفش كه در آیات ذكر شده آمده است مى‏ توان بقیه را حدس زد.

 

در برابر همه این مواهب به او دستور شكرگزارى داد، با تاكید بر این مطلب كه حق شكر نعمتهاى خدا را كمتر كسى مى‏تواند بجا آورد! سپس روشن ساخت كه مردى، با این قدرت و عظمت چقدر در برابر مرگ آسیب پذیر و ناتوان بود، كه در یك لحظه به مرگ ناگهانى از دنیا رفت، آن چنان كه اجل حتى مجال نشستن و یا خوابیدن در بستر را به او نداد تا مغروران سركش گمان نكنند اگر به جایى رسیدند و قدرتى كسب كردند در واقع توانا شده‏اند كه جن و انس، شیطان و پرى خدمتكار او بودند و زمین و آسمان جولانگاه او بود، در یك لحظه كوتاه همچون حبابى بر امواج دریا محو و نابود شد!

 

و چگونه موریانه‏اى او را بر زمین افكند، و تمام رشته‏هاى كشور او را به هم ریخت، آرى یك عصا نیروى فعال كشورى پهناور را به حركت در آورده بود، و یك موریانه آن را از حركت باز داشت!.

 

این را نیز باید یادآورى كنیم كه متاسفانه داستان حضرت سلیمان مانند بسیارى از داستانهاى انبیا، با روایات مجعول آمیخته شده، و خرافاتى به آن بسته‏اند كه چهره این پیامبر بزرگ را دگرگون ساخته، و بسیارى از این خرافات از تورات كنونى گرفته شده است اما اگر ما به آنچه قرآن گفته قناعت كنیم هیچ مشكلى پیش نخواهد آمد.

 


منابع:

1- تفسیر نور ج9

2- تفسیر نمونه ج 18

3- نهج البلاغه، خطبه 182

4- تفسیر مجمع البیان

ارسال برای دوستان
به اشتراک بگذارید

مطالب مرتبط

گام هايي براي ساختن خويش
      اشاره برای گام نهادن در مسیر بندگی و دستیابی به معنویت و حفظ و تقویت حالات معنوی خود، نخست باید......

پخش اخبار زنده