نهج البلاغه

[ 227 ]

102 خطبه‏اى از آن حضرت ( ع )

به اين دنيا به همان چشم بنگريد كه زاهدان و روى برتافتگان از آن ، در آن مى‏نگرند . زيرا ، به خدا سوگند ، پس از اندك زمانى ، كسانى را كه در آن جا خوش كرده‏اند ، بيرون مى‏راند و صاحبان نعمت و امنيت را به رنج و درد گرفتار مى‏سازد .

هر چه از آن پشت كرده و رفته است ، باز نمى‏گردد و كس نمى‏داند كه آنچه در راه آمدن است چيست ، تا چشم به راه آمدنش باشد . شاديش به اندوه آميخته است و دليرى و چالاكى مردانش به ضعف و سستى مى‏گرايد . نفريبد شما را آنهمه چيزهايى كه به اعجابتان وامى‏دارد ، زيرا ، زمان همراهى آنها با شما اندك است .

رحمت خداوند بر كسى كه بينديشد و عبرت گيرد و چون عبرت گرفت ، ديده دلش گشوده شود . گويى ، هر چه در دنيا موجود است ، پس از اندك زمانى از ميان خواهد رفت و ، هر چه از آخرت است ، هرگز زوال نيابد . هر چه به شمار در آيد ، پايان يافتنى است و هر چه انتظارش را برند ، آمدنى است [ و هر چه آمدنى است زودا كه از راه برسد . ]

و هم از اين خطبه

دانا كسى است كه پايگاه خود را بشناسند . نشان نادان بودن انسان همين بس ، كه پايگاه خود نشناسد . دشمنترين مردمان در نزد خدا ، بنده‏اى است كه خدا او را به خود واگذارد و او پاى از راه راست بيرون هشته ، بى‏هيچ راهنمايى ، راه مى‏پيمايد .

اگر به مزرعه دنيايش فراخوانند به كار پردازد و اگر به مزرعه آخرتش فراخوانند ،

اظهار ملالت و كاهلى كند ، چنانكه گويى ، كار مزرعه دنيا بر او واجب است و كار آخرت ، كه هر بار به تأخيرش مى‏افكند ، وظيفه او نيست .

و هم از اين خطبه

در آن زمان كه در پيش است ، رهايى نيابد ، مگر آن مؤمنى كه گمنام زيسته باشد و شرّ او به كس نرسد . اگر در جمعى حاضر آيد ، نشناسندش و اگر از آنجا برود به

[ 229 ]

جستجويش برنخيزند . چنين كسان ، چراغهاى هدايت‏اند و براى كسانى كه در تاريكى گرفتارند ، نشانه‏هاى روشن . اينان سخن يكى به ديگرى نبرند و عيوب نهان كسان آشكار نسازند . در آنها نشانى از سفاهت نيست . خداوند درهاى رحمتش را به روى آنان گشاده است و سختى عقوبت و سخط خويش از آنان برمى‏دارد . اى مردم ،

بزودى زمانى بر شما خواهد آمد ، كه اسلام همانند ظرفى شود كه وارونه‏اش كرده‏اند تا هر چه در آن بوده ريخته باشد . اى مردم ، خدا شما را پناه داده ، كه بر شما ستم نشود ، ولى پناه نداده كه شما را نيازمايد . خداى جليل و بزرگ فرمايد : « هر آينه در اين نشانه‏هاست و گرچه ما خود آزماينده بوده‏ايم . » ( 1 ) اما گفته امام ( ع ) : « كلّ مؤمن نومة » گمنامى را اراده كرده كه شر و فسادى از او نزايد .

« مساييح » جمع كلمه « مسياح » است ، يعنى كسى كه سخن‏چينى كند و « مذاييع » جمع « مذياع » است و آن كسى است كه چون زشتى و ناشايست كسى در بشنود آن را فاش كند و بر همه بگويد . و « بذر » جمع « بذور » است و آن كسى است كه در او سفاهت بسيار است و سخنان بيهوده گويد .

ارسال برای دوستان

پخش اخبار زنده