تعداد بازدید: ۹
تاريخ انتشار: سه‌شنبه،۱۲ تیر ۱۳۹۷
ساعت انتشار: ۱۹:۴۱
چرا دلار 4200 تومانی رانت‌آفرین است؟
به گزارش اکو ویژن، خبرگزاری دولتی ایرنا نوشت: قبل از پایان سال 96، دلار بعد از ماه‌ها تثبیت در قیمت‌های پایین‌تر از 4 هزار تومان به عبور از این مرز نزدیک شد و از آن گذر کرد. غالب تحلیلگران اقتصادی و سفته‌بازان به این نتیجه رسیده بودند که یک شوک ارزی در پیش است؛ شوکی که حاصل تثبیت دلار در نرخ 3700 تومانی برای یک دوره نسبتا بلندمدت بود.
مجموعه‌ای از انتظارات و شوک‌های روانی بازار ارز، سیاست‌های اشتباه دولت و بانک مرکزی باعث شد که به جهش نرخ ارز دامن زده شود و قیمت هر دلار از 6 هزار تومان هم گذشت. نهایتا دولت تصمیم گرفت که قیمت هر دلار را در 4200 تومان میخکوب کند اما بانک مرکزی قادر نبود به تقاضای دلار در این نرخ پاسخ دهد و ایجاد شکاف زیاد میان عرضه و تقاضا در این قیمت، باعث شکست این سیاست‌گذاری شد به طوری که قیمت هر دلار طی هفته‌های گذشته در بازار آزاد به 10 هزار تومان هم رسید.
به طور کلی، میخکوب دلار در قیمت 4200 تومان دارای اثرات صریح و آثار ضمنی است که هر کدام زنجیره‌ای از اثرات منفی دیگر را به دنبال دارند. ** آثار صریح دلار 4200 تومانی با اعلام خبر تثبیت قیمت هر دلار در 4200 تومان از سوی دولت، به رغم اینکه هرگونه خرید و فروش دلار در خارج از این قیمت جرم به حساب می‌آید، به این دلیل که بانک مرکزی توانایی پاسخگوی به همه تقاضا در این نرخ را نداشت، بلافاصله بازار سیاه ارز ایجاد شد و این بازار، بیش از پیش به یکی از جذاب‌ترین بازارها برای سفته‌بازان تبدیل شد.
از طرفی صادرکنندگان بخش زیادی از انگیزه خود را برای صادرات از دست دادند زیرا دولت صادرکنندگان را مجبور کرد تمامی ارز حاصل از صادرات خود را به قیمت 4200 تومان به بانک‌ها و مؤسسات مورد تأیید دولت بفروشند؛ قانونی که از آن با عنوان «پیمان‌سپاری ارزی» یاد می‌شود. در واقع ، این نوع دلار باعث شد که به صادرات شوک منفی وارد شود و صادرکنندگان به دنبال راه‌های برای جلوگیری از ضرر باشند زیرا می‌دیدند که به طور میانگین اختلاف 3 تا 4 هزار تومانی میان نرخ دلار در بازار رسمی و آزاد وجود دارد.
** آثار ضمنی دلار 4200 تومانی اثرات صریح، همه داستان نیست. شکست دولت و بانک مرکزی در جلوگیری از افزایش پی در پی نرخ ارز فقط یک قسمت از ماجراست. «دلار 4200 تومانی» اثرات ضمنی دارد و به‌شدت رانت‌آفرین است که در ادامه به توضیح چگونگی آفرینش این رانت می‌پردازیم. این توضیح برگرفته از مطلبی است که دکتر پویا ناظران، اقتصاددان، در کانال تلگرامی خود در این باره نوشته است.
دلیل اینکه به‌رغم تفاوت فاحش میان قیمت دلار در بازار رسمی و آزاد، صادرکنندگان به فروش دلارهای صادراتی خود در قیمت 4200 تومان راضی شده‌اند و اعتراضات منسجمی را در این باره شکل نداده‌اند این است که به شکلی دیگر، ضرر ناشی از این تفاوت قیمت برایشان جبران می‌شود. ارز صادرکنندگان در اختیار بانک مرکزی در حساب‌های خارج از کشور قرار می‌گیرد.
از طرفی واردکنندگان دریافت ارز جهت واردات باید به بانک مرکزی مراجعه کنند و دلار 4200 تومانی خود را دریافت کنند. بانک مرکزی به جای اینکه مستقیما دلار 4200 تومانی را در اختیار واردکنندگان قرار دهد، آنها را به صادرکنندگان حواله می‌دهد و این در حالی است که از قبل، چند واردکننده را به هر صادرکننده معرفی می‌کند.
واردکننده‌ها به صادرکننده مراجعه می‌کنند و برای دریافت دلار 4200 تومانی شروع به چانه‌زنی می‌کنند. نتیجه این چانه‌زنی افزایش قیمت دلار است و واردکننده‌‌ای که حاضر شود قیمت بیشتری را به ازای هر دلار دهد، دلارها را برای واردات دریافت می‌کنند. پویا ناظران این رانت‌آفرینی را با یک مثال بازتر می‌کند.
او می‌گوید با واردکننده‌ای گفت‌وگو داشته و این واردکننده اذعان کرده که اخیرا 30 میلیون دلار ارز 7200 تومانی را از یک شرکت پتروشیمی خریداری کرده است. اما تنها 126 میلیارد تومان (یعنی 30 میلیون دلار با دلار 4200 تومانی) چک در وجه شرکت پتروشیمی کشیده است و بابت اختلاف 3000 تومانی، 90 میلیارد تومان (یعنی 30 میلیون دلار ضربدر 3000 هزار تومان) چک در وجه مدیر شرکت پتروشیمی دولتی کشیده است.
البته ناظران اشاره می‌کند که صادرکنندگان از طریق دیگری نیز ضرر حاصل از شکاف میان دلار 4200 تومانی و دلار بازار آزاد را از بین می‌برند و در پایان نیز توضیح می‌دهد که اگر دولت از خیر ارز 4200 تومانی می‌گذشت و نرخ ارز را آزاد می‌کرد، این پول‌ها وارد یک شرکت دولتی می‌شد اما حالا گیر مدیر فاسدش می‌آید.
به عبارت دیگر بانک مرکزی از این طریق رانتی را در اختیار صادرکنندگان قرار می‌دهد که به رغم اینکه قیمت دلار در بازار رسمی برای با 4200 تومان است، بتوانند بیشتر از این مقدار و برابر با قیمت ارز در بازار سیاه دلار خود را به فروش برسانند.       

کد خبر: 1183970  |  مشاهده خبر در منبع اصلی: اکو ویژن
گردآوری اخبار بوسیله ربات جستجوگر پارست
راجع به ربات پارست بیشتر بدانید
به اشتراک بگذارید

آخرین خبرهای اقتصادي

صعود یوپن در نبود پور علی گنجی پول نیوز  ۲۲ دقیقه پیش

پول‌نیوز - یوپن در نبود بازیکن ایرانی اش توانست توبیز را شکست دهد و به مرحله یک هشتم نهایی جام حذفی بلژیک صعود کند.یوپن سه شنبه شب در جام حذفی بلژیک به مصاف توبیز رفت و با سه گل مهمانش را شکست داد.مرتضی پورعلی گنجی در این دیدار حضور نداشت.یوپن با این پیروزی به مرحله یک هشتم نهایی جام حذفی...

هشدار بولتون به ایران: اگر رفتار را تغییر ندهید با پیامدهای جدی روبرو می شوید پول نیوز  ۲۲ دقیقه پیش

 پول‌نیوز - مشاور امنیت ملی ترامپ با اظهار سخنانی تهدیدآمیز علیه ایران، به زعم خود تلاش دارد رفتار ایران را مطابق معیارهای آمریکا تغییر دهد.جان بولتون مشاور امنیت ملی رئیس جمهوری آمریکا قرار است تا ساعاتی دیگر سخنانی را با تمرکز بر موضوع ایران بیان کرد.براساس بخش‌هایی از متن سخنرانی‌اش...

مقایسه ترامپ و روحانی از منظر آذری‌جهرمی ایلنا  ۲۷ دقیقه پیش

مقایسه ترامپ و روحانی از منظر آذری‌جهرمیبه گزارش ایلنا، محمدجواد آذری‌جهرمی در صفحه توئیترش نوشت: «وقتی که روحانی در حال فراخوانی برای همدلی و پایداری است، ترامپ (با تاریخچه جنگ‌های عراق و افغانستان) دنبال نفرت، بی‌نظمی و مشارکت در تروریسم است. مقایسه‌ای آسان و روشن‌تر از روز».  

کارت سوخت برمی‌گردد همشهری آنلاین  ۳۰ دقیقه پیش

کارت سوخت برمی‌گردد کارت سوخت برمی‌گردد اقتصاد > اقتصاد‌ ایران - علی ابراهیمی -روزنامه‌نگار:عبور روزانه ۴۰ میلیون لیتر بنزین و گازوئیل قاچاق از مرزها شرایطی را رقم زده تا سیاستگذاران بخش انرژی بر احیا و استفاده از ظرفیت کارت‌های هوشمند سوخت برای...

بانک مرکزی: ۹ گروه کالای اساسی در شهریور ماه گران شد همشهری آنلاین  ۳۰ دقیقه پیش

بانک مرکزی: ۹ گروه کالای اساسی در شهریور ماه گران شد بانک مرکزی: ۹ گروه کالای اساسی در شهریور ماه گران شد اقتصاد > اقتصاد‌ ایران - همشهری آنلاین:بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران از افزایش بهای ۹ گروه کالای اساسی در شهریور ماه خبر داد که در صدر آن، رشد قیمت سبزی‌های تازه با ۱۳.۳...

روحانی:آمریکا به میز مذاکره ای که برهم زده بازگردد ایران اکونومیست  ۳۳ دقیقه پیش

ایران اکونومیست - به گزارش ایران اکونومیست؛ حجت اسلام و المسلمین دکتر حسن روحانی سه شنبه شب در هفتاد و سومین نشست عالی رتبه مجمع عمومی سازمان ملل متحدافزود: تحریم های یکجانبه و نامشروع، خود نوعی تروریسم اقتصادی و ناقض حق توسعه است. جنگ اقتصادی که آمریکا تحت عنوان تحریم‌های تازه، آغاز کرده نه تنها...

پیش فروش روز اول ایران خودرو به پایان رسید خبرگزاری فارس  ۳۴ دقیقه پیش

به گزارش خبرگزاری فارس به نقل از ایران خودرو، پیش فروش روز نخست محصولات ایران خودرو که به کدهای ملی با عدد سمت راست یک، اختصاص داشت، به پایان رسید. همچنین ثبت نام از سایر کدهای ملی در روزهای آینده انجام خواهد شد. فردا چهارشنبه به ثبت نام دارندگان کد ملی با عدد سمت راست 2 و3 اختصاص یافته است. یادآور...

مشکلی در تامین و توزیع سوخت جایگاه‌های کشور وجود ندارد خبرگزاری فارس  ۳۴ دقیقه پیش

به گزارش خبرگزاری فارس، به نقل از شاتا، جو روانی ایجاد شده ناشی از انتشار شایعاتی درباره کمبود سوخت در روزهای گذشته سبب ازدحام و شلوغی در جایگاه‌های عرضه سوخت شده است، به نحوی که مقدار فروش سوخت در برخی جایگاه‌های مهم در مراکز استان‌ها تا ۳۰۰ درصد افزایش یافته است. در تماس‌هایی که با مدیران برخی مناطق...

شرط عجیب نماینده مجلس برای منتشرکردن فیش حقوقی اش اکو فارس  ۱ ساعت پیش

باشگاه خبرنگاران نوشت: هدایت‌الله خادمی نماینده مردم ایذه و باغملک با اشاره به اینکه تعداد نمایندگان حقوق‌بگیر مجلس دهم از وزارت نفت افزایش داشته است گفت: این موضوع را شخص وزیر نفت تایید کرده که غیر از نمایندگان ادوار، وکلای ملت در مجلس فعلی هم از این وزارتخانه حقوق می‌گیرند. وی ادامه...

بازداشت حدود ۲۰۰ بحرینی به اتهام تشکیل«حزب‌الله بحرین»‌ اکو فارس  ۱ ساعت پیش

به گزارش فارس، «احمد الحمادی» دادستان بحرین امروز سه‌شنبه گفت که دادستانی جرایم تروریستی تحقیقات مربوط به تأسیس یک «گروه تروریستی» موسوم به «حزب‌الله بحرین» را تکمیل کرده و ۱۶۹ نفر را در رابطه با این پرونده به دادگاه ارجاع داد که ۱۱۱ نفر از آن‌ها در...

ارسال برای دوستان

پخش اخبار زنده