تعداد بازدید: ۲۶
تاريخ انتشار: سه‌شنبه،۱۰ مرداد ۱۳۹۶
ساعت انتشار: ۱۰:۳۸
ایران و افغانستان و مساله ای به نام منافع ملی آبی
سید وحید ظهوری حسینی، رئیس مرکز هماهنگی تشکل های فرهنگی افغانستان، کارشناس حقوق بین الملل دیپلماسی ایرانی: افغانستان کشوری کوهستانی، محاط به خشکی و تنها منابع آبی آن رودخانه هایی است که شاهرگ حیاتی کشور محسوب می شود. از سویی بیش از سه دهه جنگ و بی نظمی و نداشتن حاکمیت قوی و نبود دولتی مقتدر در افغانستان بسیاری از فعالیت ها و انجام پروژه های زیر ساخت های اساسی از جمله استفاده بهینه از آب های قابل استفاده و در دسترس را غیر ممکن ساخته و مردم از مزایا و ارزش های آن محروم مانده اند.
در این راستا اندک حرکت هایی که افتان و خیزان با وجود ناامنی ها صورت می گیرد به هیچ وجه تا مدت های مدیدی شرایط بهره برداری از پروژه های آبی و سدسازی و حتی سایر پروژه ها را برای مردم مساعد نمی سازد تا در این رابطه برای بهره برداران رود هیرمند (هلمند) موجب نگرانی بشود. چنانچه از سالیان سال بدین سو بدون بحث های حقوقی حقابه ایران از هیرمند و قراردادها و موافقتنامه های رسمی در رابطه با نحوه استفاده از آب هیرمند، این آب همیشه مورد استفاده قرار داشته، اگرچه بعضا با توجه به شرایط سیاسی کوتاه مدت، موقتا محدود شده، اما اکثراً آزاد بوده و اگر مشکلی پیش آمده به شرایط اقلیمی و وضعیت کلی و منشاء آن ارتباط داشته که نیازمند طرح و برنامه و درایت مناسب است.
منافع ملی هر کشوری اقتضا می کند تا به هر نحوی از کشور صیانت شود و این که حسن روحانی، رئیس جمهوری ایران در همایش بین المللی مقابله با گرد و غبار گفته است: "خشک شدن دریاچه هامون و گرد و غبار ناشی از آن نه تنها رنج مردم منطقه سیستان و بلوچستان بلکه رنج مردم افغانستان نیز خواهد بود" کاملا بجا و شایسته و در راستای منافع ملی درست صحبت کرده است.
اما دو نکته اینجا تکمیل پازل این گفتار را مشکل می سازد: یکی ارزش های انقلابی و اسلامی در قبال کشور همسایه، مسلمان و به قول امام راحل (ره)، مظلوم که ملت مجاهد آن تنها چشم امید به همکاری های منطقه ای به ویژه ایران دوخته است تا از تجربه های موثر خود بهره مندشان ساخته و با راه کارهای بهتر و تلقی نوع دوستی برای طرفین استفاده شود و دیگر این که این موضوع نباید حساسیت، تحریک و یک جانبه گرایی را به همراه داشته باشد تا بهانه ای برای مخالفان دوستی دو ملت مبارز انقلابی و دشمن ستیز به وجود آورد.
رییس جمهوری ایران افزود: "ما نمی توانیم در برابر آنچه محیط زیستمان را تخریب می کند بی تفاوت باشیم، احداث سدهای متعدد در افغانستان و سدها در کجکی و کمال خان، سلما و دیگر سدها و سدها در شمال و جنوب افغانستان بر استان خراسان و سیستان و بلوچستان ما تاثیرگذار است." او گفت: «ما نمی توانیم بدون همکاری با کشورهای همسایه و منطقه و جهان در این معضل پیروز شویم.
برای آن که بتوانیم با این معضل به خوبی مواجهه کنیم و خطرات این تهدید را مهار کنیم هم نیاز به برنامه ریزی داریم و هم نیاز به سرمایه گذاری داریم و هم نیازمند همکاری منطقه ای و بین المللی هستیم." بنابراین اختلافات آبی و هیدروپلیتیک (سیاست آب) بین ایران و افغانستان تاثیر بسزایی بر امنیت مرزهای دو کشور خواهد داشت و می توان با رفع تناقض ها تقابل منافع ملی آبی را با درایت حل کرد تا به اظهارات و تذکرات این چنینی بعضی از نمایندگان پارلمان افغانستان مواجه نشویم.
صرف نظر از اظهارات نظیفه ذکی، نادرخان کتوازی و حفیظ الله بارکزی سه نماینده پارلمان که تندتر حرف زدند، همایون همایون، معاون اول پارلمان (مجلس) افغانستان در این رابطه گفت: "اظهارات مقام های ایرانی در مورد آب های افغانستان بی مورد است، آنها باید کوشش کنند قراردادها را مطالعه کنند. او همچنان از ایران خواست نه فقط در مسایل آب ها، بلکه در مسایل امنیتی و فرهنگی افغانستان مداخله نکند.
" همین طور رئیس مجلس به کمیسیون روابط بین المللی مجلس این وظیفه را محول کرد تا قرارداد آب با ایران را از وزارت امور خارجه طلب و به تمام وکلا توزیع کند تا نقطه به نقطه خوانده شود و وکلا آگاهی داشته باشند. عبیدالله بارکزی، عضو مجلس نمایندگان هم گفت: "افغانستان حق دارد در خاکش سد بسازد." همچنین نصرالله صادقی زاده نیلی، عضو دیگر مجلس بر حل مسالمت آمیز آب های افغانستان با کشورهای همسایه تاکید کرد و گفت: "از حکومت تقاضا داریم موضوع آب های افغانستان را با احترام به حاکمیت ملی با کشورهای همسایه حل کند، فقط افغانستان نیست که با کشورهای همسایه سر موضوع آب مشکل دارد؛ بلکه کشورهای دیگر نیز چنین مشکلی دارند و یک راه حلی برایش پیدا کرده اند.
" او افزود: "ما بدون این که باهم درگیر شویم و بدون این که از الفاظ نادرست علیه همدیگر استفاده کنیم، امیدواریم حکومت افغانستان مسئولانه قدم بردارد و این موضوع را حل کند." این در حالی است که معاون سخنگوی رئیس جمهوری افغانستان گفت: "حکومت افغانستان در چند سال گذشته نتوانسته از منابع کشور به خصوص آب ها بهره ببرد، اما اکنون برای این کار به گونه جدی اقدام کرده است.
" نجیب الله آزاد گفت: "این حق ماست که باید از آب های کشور خود بهره ببریم، حکومت افغانستان حق دارد که از منابع خود برای منافع ملت خود استفاده کند و این از اولویت های ما است." حکومت وحدت ملی، کار بازسازی سد سلما در هرات را به پایان رسانده است و بازسازی سد کمال خان در نیمروز، ساخت سد کجکی در هلمند و سدهای بخش آباد در فراه را از همین تلاش ها می خواند.
از سوی دیگر وزارت امور خارجه افغانستان نیز با تأکید بر این که "افغانستان تعهد جدی بر تطبیق کامل توافق نامه آب هلمند با ایران دارد"، مطرح کرده که مدیریت منابع آب ها از اولویت های حکومت افغانستان است. معین اداری وزارت امور خارجه گفت: "حکومت وحدت ملی بیش از هر وقت دیگر متعهد به تحکیم و تقویت روابط سیاسی، اقتصادی و فرهنگی با ایران در پرتو منافع ملی است و به همین دلیل جلسات و سفرهای متعددی از هر دو جانب صورت گرفته است.
" نصیراحمد اندیشه افزود: "ما با ایران متعهد هستیم که روابط بین دو کشور بیشتر تحکیم و گسترش پیدا کند و از چیزهایی که به منافع مشترک هر دو کشور است، استفاده خوب و بهینه کنیم و این تعهدات در طول مذاکرات، همیشه به شکل واضح از طرف مقامات افغانستان به ایران گفته شده است." او ادامه داد:" درباره موضوع آب نیز، رئیس جمهور افغانستان تأکید کرده که ما بر تطبیق کامل و همه جانبه موافقت نامه آب هلمند متعهد هستیم و توفیق ما همین است که طرف افغانستان معاهده ای را که امضا کرده، به حیث یک عضو فعال جامعه بین المللی به آن پایبند است و ما به خاطر تطبیق کامل و همه جانبه این موافقت نامه تأکید داریم و متعهد هستیم و به همین اساس در مورد این موضوع ما موقف واضح و روشن داریم.
" مذاکرات آب هیرمند، یکی از محورهای اصلی گفتگوهای استراتژیک میان ایران و افغانستان به شمار می رود که در ماه رمضان۱۳۹۶ آغاز یافت و قرار است دور دوم این مذاکرات در ماه جاری (مرداد۹۶) ادامه یابد و برگزار شود. در پایان با توجه به اختلافات موجود از آنجا که دولت جمهوری اسلامی ایران حسن نیت خود را به مردم افغانستان در طول دوران جنگ افغانستان، نشان داده است و هم اکنون جمعیت نزدیک به سه میلیون نفر مهاجر افغانستانی در ایران حضور دارند، می توان راه حل ها و راهکارهایی برای حل بحران و مساله آب هیرمند و هامون جستجو کرد تا موجب سوء استفاده دشمنان از این حربه آبی و سرنوشت ساز منطقه ای نشود.
انتشار اولیه: شنبه 31 تیر 1396 / انتشار مجدد: سه شنبه 10 مرداد 1396

کد خبر: 848627  |  مشاهده خبر در منبع اصلی: دیپلماسی ایران
گردآوری اخبار بوسیله ربات جستجوگر پارست
راجع به ربات پارست بیشتر بدانید
به اشتراک بگذارید

آخرین خبرهای سياسي

حذف دلار از مبادلات ایران و ترکیه چه پیامدهایی دارد؟ نامه  ۱ ساعت پیش

به گزارش نامه نیوز به دنبال نشست اخیر رئیس‌جمهور و وزیر نفت با مقامات اقتصادی روسیه و ترکیه، توافقات میان رؤسای جمهور ایران، ترکیه و روسیه بر اساس حذف دلار و استفاده از ارزهای ملی در مبادلات میان طرفین صورت گرفت. در این جلسه‌ روحانی، ولادیمیر پوتین و اردوغان توافق کردند تا بتوانند مبادلات بانکی، فروش...

بررسی حمله اخیر اسرائیل به دمشق/ چرا سوریه پاسخ کوبنده نمی‌دهد؟ نامه  ۱ ساعت پیش

به گزارش نامه نیوز رژیم صهیونیستی شنبه شب مجددا در حالی فرودگاه دمشق را هدف حملات موشکی خود قرار داد که طبق گفته های مسئولان رژیم صهیونیستی، تل آویو طی ۱۸ ماه گذشته بیش از ۲۰۰ حمله به سوریه انجام داده است.تحرکات رژیم صهیونیستی در طول سالهایی که از بحران سوریه می گذرد به خوبی نمایانگر این است که...

غوغای حاضران، حسرت غائبان ایرنا  ۱ ساعت پیش

امشب در نهمین شب ماه محرم الحرام 1440 میلیون ها عراقی، ایرانی، هندی، پاکستانی، عمانی، کویتی، افغان، بحرینی و سایر نقاط جهان آمده اند تا به وحدت برسند و همه کربلائی شوند و چند شبی را در حال و هوای کربلا تنفس کنند. امشب در کربلا غوغاست، شور و غوغای عاشقان و عزادران. هیات های عزاداری از نقاط مختلف کربلا...

اخبار پربازدید سیاسی در 24 ساعت گذشته + لینک تسنیم  ۲ ساعت پیش

به گزارش خبرنگار سیاسی خبرگزاری تسنیم، اخبار و گزارش‌های متعددی در 24 ساعت گذشته توسط گروه سیاسی خبرگزاری تسنیم منتشر شده که تعدادی از این اخبار، بیشتر مورد توجه مخاطبان قرار گرفته و جزو پربازدیدترین اخبار سیاسی تسنیم شناخته شده است.بیشتر بخوانید:نماینده مجلس: یک بند به طرح استیضاح...

اول مهر؛جلسه ارزی فراکسیون مستقلان با "همتی" تسنیم  ۴ ساعت پیش

محمد وحدتی عضو فراکسیون مستقلان ولایی مجلس شورای اسلامی در گفت‌وگو با خبرنگار پارلمانی خبرگزاری تسنیم، از جلسه مشترک اعضای این فراکسیون با عبدالناصر همتی رئیس کل بانک مرکزی خبر داد و گفت: بر اساس برنامه‌ریزی‌های انجام شده قرار است این نشست یکشنبه (1 مهر ) برگزار شود.وی با تاکید بر اینکه...

طرح استیضاح آخوندی به 50 امضاء رسید تسنیم  ۴ ساعت پیش

حسین مقصودی، نماینده مردم سبزوار در مجلس شورای اسلامی، در گفت‌وگو با خبرنگار پارلمانی خبرگزاری تسنیم، از افزایش تعداد امضا‌های طرح استیضاح عباس آخوندی وزیر راه و شهرسازی به 50 امضا خبر داد و گفت: طراحان در حال جمعآوری امضا‌های بیشتر برای طرح استیضاح وی هستند.وی با بیان اینکه طرح استیضاح...

نشست ایران و انگلیس برگزار شد آفتاب نیوز  ۴ ساعت پیش

آفتاب‌‌نیوز : نشست مشترک کنسولی جمهوری اسلامی ایران و انگلیس دوشنبه ۲۶ شهریور به ریاست مدیرکل کنسولی وزارت امور خارجه کشورمان و مدیرکل مهاجرت وزارت کشور انگلیس در تهران برگزار شد.یادداشت تفاهم همکاریهای کنسولی و همکاریهای مهاجرتی، تسهیل و افزایش صدور روادید، بررسی امکان امضای موافقتنامه های معاضدت...

تردد دام در جاده های گلستان و خطر سوانح ترافیکی ایرنا  ۴ ساعت پیش

پایگاه خبری تحلیلی گلستان 24 نوشت: به علت شرایط جغرافیایی گلستان در بخش های شمالی این استان و منطقه ترکمن صحرا، احشام زیادی نظیر شترها به صورت آزادانه در حال چرای می باشند که این مسئله موجب ایجاد حوادث و مشکلات زیادی برای مردم منطقه شده است.استان گلستان به علت قرار گیری در شمال کشور منطقه توریستی و...

دیپلماسی فرهنگی بستر توسعه همکاری سیاسی و امنیتی است ایرنا  ۴ ساعت پیش

به گزارش بامداد چهارشنبه ایرنا، «ماندانا تیشه یار» در همایش بین المللی «صلح جهانی در میان جنگ و تنش و کشمکش» در شهر اسلام آباد، بر لزوم گذار از مرزهای سیاسی و حرکت به سمت رویکرد فرهنگی در مسیر تحقق همگرایی منطقه ای و گسترش روابط تاکید کرد.استاد دانشکده مطالعات منطقه ای اکو با تبیین اهمیت رونق فرهنگ...

دور دوم گفت‌وگوهای کنسولی ایران و انگلیس انجام شد ایلنا  ۴ ساعت پیش

دور دوم گفت‌وگوهای کنسولی ایران و انگلیس انجام شدبه گزارش ایلنا، حمید بعیدی‌‌‌نژاد در صفحه توئیتر خود نوشت: دور دوم گفت‌وگوهای مدیرکل کنسولی وزارت امور خارجه ایران با مدیرکل امور مهاجرت انگلیس برای تقویت همکاری‌‌‌های کنسولی روز دوشنبه در تهران برگزار شد. وی ادامه داد: از زمان برگزاری دور اول این گفت‌وگوها...

ارسال برای دوستان

پخش اخبار زنده