تعداد بازدید: ۱۵
تاريخ انتشار: دوشنبه،۳۰ مرداد ۱۳۹۶
ساعت انتشار: ۰۰:۲۴
سود علی‌الحساب بانکها ربا نیست/ نظر شورای نگهبان ملاک ربا نبودن جریمه تاخیر
به گزارش سرویس اقتصادی جام نیـوز،  یکی از مسئولان کشور در برنامه‌ای تلویزیونی با انتقاد از سیستم بانکداری در کشور گفته بود وقتی سود روز شمار و علی‌الحساب پرداخت می‌شود این بدیهی است که ربا پرداخت می‌شود در این زمینه با حجت‌الاسلام سید عباس موسویان به گفت و گو پرداخته ایم.
موسویان سال 73 کارشناسی ارشد رشته اقتصاد نظری از  دانشگاه شهید بهشتی گرفت و بعد از آن به تحصیل در دوره دکترای تخصصی تفسیر و علوم قرآن مشغول شد و در سال 1384 این اندیشمند اسلامی مدرک دکترای فقه اقتصادی را از حوزه علمیه قم نیز دریافت کرد و اکنون نیز عضو شورای فقهی بانک مرکزی است.   نظر حجت‌الاسلام سید عباس موسویان در مورد بانکداری اسلامی این است: بانکداری اسلامی همان اهداف بانکداری متداول دنیا را دنبال می‌کند با این تفاوت که ادعا می‌شود عملیات بانکداری در این بانک‌ها براساس فقه معاملات اسلامی صورت می‌گیرد.
مهم‌ترین اصل در بانکداری اسلامی تقسیم سود و زیان حاصل از معامله و پرهیز از پرداخت ربا یا همان بهره پول است.   * به لحاظ فقهی ربا تعریف مشخصی دارد که در هیچکدام از این تعاریف نگفته‌اند سود علی‌الحساب رباست حجت الاسلام والمسلمین سیدعباس موسویان، عضو شورای فقهی بانک مرکزی، در رابطهبا این سخن یکی از مسئولان کشور که از سود علی‌الحساب و روزانه بانکها انتقاد کرده بود و گفته بود  سود روزانه بانکها بدیهی و واضح است که ربا  است چرا که هیچ کسب‌وکار و درآمدی نیست که روزانه سودش معین باشد گفت: به لحاظ فقهی ربا تعریف مشخصی دارد که در هیچ کدام از تعاریف آن، اشاره‌ای به اینکه سود ثابت یا متغیر باشد یا اینکه روزشمار، ماه شمار یا سال شمار باشد نشده است.
  وی با بیان اینکه اگر قرارداد  فی‌مابین بانک و سپرد‌گذار قرارداد قرض باشد به لحاظ شرعی هرگونه گرفتن سود در قرارداد قرض ربا است گفت: در این صورت تفاوتی وجود ندارد که سود روزانه باشد  یا سالانه و همچنین درصد نرخ سود نیز در آن تغییر ماهوی ایجاد نمی‌کند و چه با نرخ یک درصد باشد و چه با نرخ ده درصدی و بالاتر ربا محقق می‌شود که در این صورت همه انواع سود ربا است.
  * سپرده های سرمایه گذاری بانکها قرارداد وکالت است عضو شورای فقهی بانک مرکزی با اشاره به اینکه اگر قرارداد غیر از قرارداد قرض بود سود سالانه ماهانه و حتی روزانه آن نیز اشکال ندارد و حتی می‌توان بر روی آن سود علی الحساب گذاشت گفت: امروزه در سپرده های سرمایه گذاری بانکها از قرارداد وکالت استفاده می‌شود که در قرارداد وکالت سود روزانه، ماهانه و سالانه  ربا نیست.
  وی با بیان اینکه به صرف علی‌الحساب بودن نمی توان گفت که سود بانکها ربا است گفت: با توجه به اینکه قرارداد بانکها قرارداد وکالت است و نه قرارداد قرض می توان گفت سود علی الحساب ربا نیست. اما نکته‌ای که در این زمینه وجود دارد این است که بانک در پایان سال به عنوان وکیل مؤظف است حساب و کتاب پایان دوره  را انجام دهد و مابه التفاوت سود قطعی و سود علی‌الحساب را بپردازد.
  حجت‌الاسلام موسویان با انتقاد از این دیدگاه که بیان می‌شود که محال است سود روزانه حلال باشد گفت: این حرف درستی نیست چرا که در روایات متعددی در صدر اسلام آمده است که شخصی از دیگری پول می‌گرفت و همان روز معامله‌ای انجام می‌داد و بعد سود حاصل از معامله را در آن روز با هم تقسیم می کردند.
  * بانکها ماهیت استخر سرمایه دارند از یک طرف منابع وارد آن می‌شود و از طرف دیگر این منابع به ده ها هزار پروژه وصل است عضو شورای فقهی بانک مرکزی افزود:  بانکها ماهیت استخر سرمایه دارند از یک طرف منابع وارد آن می‌شود و از طرف دیگر این منابع به ده ها هزار پروژه وصل است و وقتی سپرده‌گذار پولش را در بانک سپرده‌گذاری می‌کند به محض سپرده‌گذاری به آن پروژه ها وصل می‌شود و یک ساعت دیگر هم بخواهد پول خود را بردارد پول آن به اندازه یک ساعت کار کرده است و به اندازه یک ساعت به پول او سود تعلق می گیرد منتها بانکها اعلام کرده اند که کمتر از یک روز را نمی‌توانیم سودش را محاسبه کنیم و سودش را بپردازیم.
  وی در رابطه با انتقاداتی که در مورد سیستم بانکداری اکنون وجود دارد گفت: اگر ماهیت بانکداری بدون ربا که شامل مباحث استخر سرمایه یا همان سرمایه مشاع و به کار بردن  قرارداد وکالت است خوب تحلیل شود  نه تنها سود روز شمار علی‌الحساب بلکه اگر بانکها توان محاسباتی داشتند پرداخت سود ساعتی نیز به لحاظ فقهی مشکلی نمی‌داشت.
  حجت‌الاسلام موسویان با بیان اینکه در تمامی کتب فقهی بحث ربا را در قراردادهای قرض محقق دانسته اند گفت: بنابراین در قرارداد وکالت بحث ربا وجود ندارد حتی اگر سودش روزانه باشد مثل اینکه تاجری پول شما را می‌گیرد و با آن تجارت می‌کند و در همان روز کالایی را می‌خرد و با سود می‌فروشد و احتیاج نیست که این خرید و فروش یک ماه طول بکشد همانگونه که در روایات نیز جواز داده شده است که اگر فردی با سرمایه شخص دیگر کالایی می‌خرید و از این دست می خرید و از آن دست می‌فروخت سودی به دست می آورد و بعد آن سود را با هم تقسیم می‌کردند که این معامله به یک روز نیز نمی‌رسید.
  وی با بیان اینکه در قراداد وکالت تنها مسئله‌ای که اهمیت دارد بحث توانایی مدیریت اموال مطرح است گفت:‌ممکن است توانایی مدیریتی فردی به گونه ای باشد که بتواند با سرمایه افراد ساعت به ساعت کسب و کار کند و از آن سود به دست بیاورد و از آن طرف ممکن است وکیل نالایقی باشد که حتی ماهانه نیز نتواند از آن سرمایه استفاده کند که در اینجا سود ماهانه آن نیز اشکال دارد اما اشکالش نه ازجهت ربا بلکه به جهت این است که سودی به وجود نیامده است که بخواهد آن را بپردازد.
  ** وجه التزام را برخی از علما جایز می‌دانند عضو شورای فقهی بانک مرکزی  در رابطه با اشکالاتی که از سوی علما و حتی برخی از مراجع راجع به بانکداری مطرح است گفت: بیشتر اشکال فقها و مراجع عظام در رابطه با وجه التزام است که در این رابطه نیز دیدگاه‌های مختلف فقهی وجود دارد و برخی از مراجع وجه التزام را قبول دارند و برخی دیگر قبول ندارند اما با توجه به اینکه فقهای شورای نگهبان معتقدند که وجه التزام اشکال ندارد و ربا نیست بانکها بر اساس دیدگاه فقهای شورای نگهبان که قانون شده است و به بانکها ابلاغ شده است رفتار می‌کنند.
  وی با بیان اینکه کار بانکها در دریافت وجه التزام یا جریمه تاخیر خلاف شرع و قانون نیست گفت: اما کسانی که مقلد مراجعی هستند که وجه التزام بانکها را جایز نمی دانند آن افراد باید بدهی‌های خود را به موقع پرداخت کنند تا مرتکب وجه التزام نشوند چراکه اگر تأخیر کنند و بانک از آنها وجه التزام دریافت کند برای بانک اشکال ندارد چون بانک مقلد شورای نگهبان و قانون است اما آن شخص چون خودش مقلد مرجعی است که وجه التزام را اشکال می‌داند برای او حرام خواهد بود.
تسنیم 110

کد خبر: 876234  |  مشاهده خبر در منبع اصلی: جام نیوز
گردآوری اخبار بوسیله ربات جستجوگر پارست
راجع به ربات پارست بیشتر بدانید
به اشتراک بگذارید

آخرین خبرهای اقتصادي

تلخند/ استندآپ کمدیِ «غیرسیاسی» و «علمی» با کارت تراریخت + فیلم تسنیم  ۴ هفته پیش

به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری تسنیم، انتصاب عیسی کلانتری در جایگاه معاون رئیس‌جمهور و رئیس سازمان محیط‌زیست، بلافاصله بعد از معصومه ابتکار، و مخالفتهای صریح او با سیاستهای گذشته این سازمان پرسشهای فراوانی را در افکار عمومی و میان نخبگان مطرح کرده است. این پرسشها ناشی از سیاستهای مغایر و...

مظنه قیمت H30 Cross در بازار چقدر است؟ + جدول قیمت جام نیوز  ۴ هفته پیش

به گزارش سرویس اقتصادی جام نیـوز،  از سال گذشته ایران خودرو محصول H30 Cross را در بازار عرضه کرد که در حال حاضر قیمت صفر کیلومتر این خودرو در بازار ایران 45 تا 45.5 میلیون تومان قیمت دارد و نکته قابل توجه آن است که بررسی بازار نشان از آن دارد برخی از دارندگان خودروهای کارکرده H30 Cross خودرو خود...

با 80 میلیون تومان چه خودروهایی می‌توان خرید؟+جدول اکو فارس  ۴ هفته پیش

میزان نوشت :  با مبلغ 80 میلیون تومان امکان خرید خودروهایی مانند ام جی 6، تویوتا کمری GL، جیلی امگرند X7، هیوندای i20، کیا سراتو 1600، هیوندای توسان، جیلی امگرند X7، هیوندای آزرا، میتسوبیشی لنسر و موارد مشابه را دارید.   قیمت برخی از خودروهای 80 میلیون تومانی به شرح زیر است:

با 80 میلیون تومان چه خودروهایی می‌توان خرید؟+جدول اکو ویژن  ۴ هفته پیش

میزان نوشت : با مبلغ 80 میلیون تومان امکان خرید خودروهایی مانند ام جی 6، تویوتا کمری GL، جیلی امگرند X7، هیوندای i20، کیا سراتو 1600، هیوندای توسان، جیلی امگرند X7، هیوندای آزرا، میتسوبیشی لنسر و موارد مشابه را دارید. قیمت برخی از خودروهای 80 میلیون تومانی به شرح زیر است:   ...

بیرون آمدن شهر قدیمی اسپانیایی از زیر آب (+عکس) پول نیوز  ۴ هفته پیش

پول‌نیوز - شهر مانسیلا دلا سیرا در اسپانیا پس از احداث یک سد برای سالهای زیادی زیر آب فرو رفته بود. ساکنان آن پیش از فرو رفتن این شهر در سال 1959، شهر جدیدی را در نزدیکی شهر قبلی بنا نهاده بودند. با فرا رسیدن خشکسالی و کم شدن آب، شهر قدیمی به تدریج از زیر آب بیرون آمده است. منبع: فردا

چاه یعقوب، خطرناک‌ترین مکان روی زمین (+عکس) پول نیوز  ۴ هفته پیش

پول‌نیوز - یکی از زیباترین و در عین حال خطرناک‌ ترین نقاط روی زمین، چاه یعقوب نام دارد. این چاهی است که به آن لقب زیبای ترسناک را داده‌اند چرا که تا حالا قربانیان زیادی گرفته است.این چاه مشهور در کشور آمریکا و در منطقه ویمبرلی تگزاس قرار گرفته است. در ادامه همراه ما باشید تا از این پدیده ی شگفت...

به‌آب‌اندازی شناور مقابله با آلودگی نفتی در پاییز تسنیم  ۴ هفته پیش

به گزارش گروه اقتصادی خبرگزاری تسنیم، فرهاد منتصر کوهساری با اشاره به قابلیت جمع آوری مواد نفتی در آبهای کم عمق توسط این شناور، اظهار کرد:‌ شناور در دست ساخت جمع آوری کننده آلاینده‌های نفتی (ORV)، علاوه بر مجهز بودن به یک عرشه مخصوص برای تخلیه و بارگیری تجهیزات خاص یا پرسنل به هلی کوپتر، دارای...

برابری تولیدگاز با قطر در پارس جنوبی پس از 12 سال آفتاب نیوز  ۴ هفته پیش

آفتاب‌‌نیوز : با روی کار آمدن دولت یازدهم، روند توسعه فازهای پارس جنوبی شتاب گرفت زیرا با توجه به مشترک بودن این میدان بزرگ گازی و تولید حداکثری قطر از پارس جنوبی، ضرورت توسعه شتابان بزرگترین میدان گازی دنیا، بیش از پیش احساس می شد.بر این اساس، اولویت بندی فازهای پارس جنوبی در دولت یازدهم سبب تسریع...

اتصال راه آهن ایران به افغانستان تا چند ماه آینده پول نیوز  ۴ هفته پیش

پول‌نیوز -  رییس کمیته ترانزیت راه‌آهن ایران گفت: در پنج‌ماهه امسال ۱۹ میلیون تن بار در سطح شبکه‌ریلی کشور جابجا شده است.حسین عاشوری در برنامه «روی خط اقتصاد» رادیو اقتصاد با اشاره به ترانزیت ۱۹ میلیون تن بار در سطح شبکه ریلی کشور طی ۵ ماهه نخست امسال گفت: این میزان جابجایی نسبت به دوره مشابه...

ارسال برای دوستان

پخش اخبار زنده

پربیننده ترین خبرها