تعداد بازدید: ۱۳
تاريخ انتشار: چهارشنبه،۲۰ آذر ۱۳۹۸
ساعت انتشار: ۰۱:۴۲
تجربه زیسته چیست؟
در بحث‌هایی که با دوستان در این باره داشتم اما به اینجا رسیدیم که با این استدلال غیرمهاجر، مهاجر را نمی‌تواند درک کند (چون تجربه زیسته او را نداشته) و افراد وابسته به گروه‌های اکثریت جامعه حال گروه‌های اقلیت را نمی‌توانند بفهمند و مسیحی مسلمان را نمی‌تواند بفهمد و... در صورت زیاده‌روی در این اندیشه به آنجا می‌رسیم که درون هریک از این گروه‌ها هم افراد تجربه‌های زیسته یگانه خود را دارند و در نهایت هرکس فقط خودش را می‌تواند بفهمد.
یعنی می‌رسیم به اصالت روانشناسی فردی که انواع روان‌درمان‌گرایی بر آن تکیه می‌کنند.فرانسیس فوکویاما در کتاب جدیدش «هویت» که چند ترجمه فارسی از آن در بازار موجود است، معتقد است که این آن چیزی است که برای رسیدن به یک جامعه مبتنی بر تفاهم زیان‌آور است. کتاب «هویت» نوعی عقب‌نشینی از نظریه پایان تاریخ به شمار می‌رود که فوکویاما به آن مشهور بود.
کتاب پایان تاریخ و واپسین انسان را فوکویاما در سال ۱۹۹۲ منتشر کرده بود، زمانی که به نظر می‌رسید با فروپاشی شوروی و فرو ریختن دیوار برلین، به جهانی یک‌قطبی رسیده‌ایم و لیبرال دموکراسی دیگر بر سراسر جهان مسلط شده است. در دو- سه دهه گذشته معلوم شد که چنین نیست و آنچه فوکویاما به آن نام سیاست‌ورزی هویت را می‌دهد دنیا را با بحران‌هایی نو روبه‌رو کرده است.
منظور از سیاست‌ورزی هویت «Identity politics» همه جنبش‌هایی هستند که بر هویت گروه‌های خاص و بر کرامت انسانی نادیده‌ گرفته شده این‌ گروه‌ها تأکید می‌کنند، از جنبش‌های ملی‌گرا تا جنبش‌های سیاسی دینی تا جنبش‌های هواخواهی از سیاهپوستان، زنان، دگرباشان و .
.. و از آن سو به‌عنوان واکنشی در برابر اینها، جنبش‌های پوپولیستی ضدمهاجر و شئونیسم سفیدپوستی و چهره‌های پوپولیستی راست از نوع ترامپ و اردوغان و پوتین است. وجه مشترک همه اینها تأکید بر تجربه زیسته خاص هر گروه و پافشاری در به رسمیت شناخته شدن حقوق مشخص هریک است. فوکویاما از این جنبش‌ها دفاع نمی‌کند؛ او برخی از خواست‌های مشروع آنها را به رسمیت می‌شناسد، اما افراط در این خواسته‌ها را با اهداف نظام‌های لیبرال دموکرات غربی ناهمخوان می‌داند.
کتاب هویت سراسر در پی یافتن ریشه‌های اندیشه کرامت و هویت گروهی است، اما اتفاقاً این ریشه‌ها را در نوعی توجه به تجربه‌های بسیار شخصی و بسیار خاص و منحصربه‌فرد می‌داند. در ریشه‌یابی جنبش‌های هویت‌محور او به رواج روان‌درمان‌گرایی می‌رسد. در فصل دهم از رواج روان‌درمان‌گرایی در جوامع غربی و به تبع آن در سراسر جهان صحبت می‌کند؛ انبوه کتاب‌ها و شیوه‌های مشاوره روانی و غیره که طی آنها خودِ درونی به نحو نامتناسبی اهمیت می‌یابد.
گویی سراسر جهان حول این می‌چرخد که فرد فرد آدم‌ها درون خود احساس خوبی داشته باشند. در ص ۱۱۰ کتاب (ترجمه رحمان قهرمانپور، نشر روزنه) می‌نویسد:«روان‌درمانگر علاقه‌ای به محتوای درونی ما ندارد و به این پرسش مجرد که جامعه پیرامون ما عادلانه یا ناعادلانه است جوابی نمی‌دهد.
او صرفاً می‌خواهد بیماران احساس خوبی درباره خودشان داشته باشند...» (۱۱۰)جای دیگر به مفهوم «تجربه زیسته» در برابر مفهوم «تجربه» اشاره می‌کند؛ ارلبنیس در برابر ارفاهرونگ. ارلبنیس تجربه عمیقاً فردی است که درک آن برای دیگری غیرممکن است. درک‌ناپذیری تجربه زیسته زنان برای مردان و تجربه زیسته سیاهپوستان برای سفیدپوستان و برعکس، مانعِ رسیدن این گروه‌ها به ارزش‌های مشترک می‌شود.
تأکید جنبش‌های هویت‌محور بر تجربه زیسته است. تجربه زیسته و تأکید روان‌درمان‌گری بر احساس خشنودی درونی آن اندیشه‌ها‌ی فرهنگ‌سازی هستند که در جامعه ما نیز بشدت رواج دارند. سراسر ادبیات روانشناسی عامه‌پسند که در قالب کتاب‌های متعدد منتشر و در برنامه‌های تلویزیونی و رادیویی تکثیر می‌شوند، تأکیدی یک‌جانبه بر احساس ارضای شخصی و تجربیات بسیار یگانه و خودویژه درونی دارند.
اگرچه در جنبش‌های اجتماعی هویت‌گرا این تجربه خودویژه به تجربه خودویژه یک گروه تبدیل می‌شود، اما نفس تأکید بر تجربه درونی و ناممکن بودن (یا دست کم بسیار دشوار بودن) فهم دیگری آن عنصر اندیشگی ریشه‌ای است که زیربنای سیاست‌های هویت‌محور را می‌سازد، چیزی که از دید فوکویاما برای برپا کردن یک نظام مردم‌سالاری زیان‌آور است.
در واقع آنچه انسان‌ها را از افراد تک‌افتاده و منزوی یا گروه‌های در خود و بسته خارج و به جوامع بزرگ و منسجم تبدیل می‌کند، اتفاقاً تلاش برای درک تجربه زیسته آدم‌ها و گروه‌های دیگر است. کلمات کلیدی کتاب هویت فرانسیس فوکویاما تجربه زیسته
ادامه

کلمات کلیدی:
کد خبر: 1088576  |  ادامه: شبکه ایران
گردآوری اخبار بوسیله ربات جستجوگر پارست
راجع به ربات پارست بیشتر بدانید
به اشتراک بگذارید

آخرین خبرهای فرهنگي

تلاوت ترتیل صفحه ۲۷۸ قرآن باصدای خلیل الحصری+صوت و متن آیات خبرگزاری فارس  ۳ ساعت پیش

تلاوت ترتیل صفحه ۲۷۸ قرآن باصدای خلیل الحصری+صوت و متن آیات خبرگزاری فارس- گروه قرآن و فعالیت‌های دینی: امام صادق (ع) می‌فرمایند: «یَنبَغی لِلمُؤمِنِ اَن لا یَموتَ، حَتّی یَتَعَلَّمَ القُرآنَ، اَو یَکونَ فی تَعلیمِهِ» شایسته است که مؤمن از دنیا نرود، مگر آن که قرآن را فرا گیرد و یا در حال آموختن آن باشد. (اصول کافی ۲/۶۰۷) در ادامه تلاوت...

پوستر فیلم سینمایی آتابای رونمایی شد مرور نیوز  ۳ ساعت پیش

پوستر فیلم سینمایی آتابای رونمایی شدبه گزارش مرور نیوز، فیلم سینمایی آتابای پنجمین ساخته نیکی کریمی و درامی عاشقانه است و امسال در بخش سودای سیمرغ به رقابت خواهد پرداخت.هم چنین پوستر فیلم سینمایی آتابای به کارگردانی و تهیه‌کنندگی نیکی کریمی رونمایی شد. «محمدحسین هوشمندی» طراحی پوستر فیلم آتابای را به عهده داشته و «محمد...

انتشار عکسی جدید از فیلم سینمایی مغز استخوان مرور نیوز  ۳ ساعت پیش

انتشار عکسی جدید از فیلم سینمایی مغز استخوانبه گزارش مرور نیوز، فیلم سینمایی مغز استخوان به کارگردانی حمیدرضا قربانی برای حضور در بخش مسابقه سی و هشتمین جشنواره فیلم فجر آماده می‌شود و همچنین اولین عکس مشترک از بابک حمیدیان و پریناز ایزدیار در این فیلم منتشر شد.پریناز ایزدیار و بابک حمیدیان از بازیگران اصلی «مغز استخوان» به...

حضور رضا کیانیان در یک نمایش تئاتری مرور نیوز  ۳ ساعت پیش

حضور رضا کیانیان در یک نمایش تئاتریبه گزارش مرور نیوز، رضا کیانیان ، بازیگر مرد سینما و تلویزیون در جدیدترین حضور خود در تئاتر با بازی و طراحی صحنه نمایش «دکتر نون زنش را بیشتر از مصدق دوست دارد» به کارگردانی هادی مرزبان به تالار وحدت می‌رود.این بازیگر آخرین بار در سال ۹۳ با بازی در نمایش «مردی برای تمام فصول»...

اعلام اسامی سالن‌های میزبان جشنواره تئاتر فجر مرور نیوز  ۳ ساعت پیش

اعلام اسامی سالن‌های میزبان جشنواره تئاتر فجربه گزارش مرور نیوز، اسامی سالن‌ها، تالارها و تماشاخانه‌های میزبان سی و هشتمین جشنواره بین المللی تئاتر فجر در بخش‌های مختلف مشخص شد.بدین ترتیب مجموعه تئاتر شهر (سالن اصلی، سالن سایه، سالن چارسو و سالن قشقایی)، تماشاخانه ایرانشهر (سالن ناظرزاده کرمانی و سالن سمندریان)، تالار مولوی (سالن...

محسن حدادی مدیرکل دفتر تبلیغات و اطلاع رسانی وزارت ارشاد شد مرور نیوز  ۳ ساعت پیش

محسن حدادی مدیرکل دفتر تبلیغات و اطلاع رسانی وزارت ارشاد شدبه گزارش مرور نیوز، سیدعباس صالحی ، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در حکمی محسن حدادی را به عنوان مدیرکل دفتر تبلیغات و اطلاع رسانی این وزارتخانه منصوب کرد.در حکم سیدعباس صالحی خطاب به محسن حدادی آمده است:«نظر به تعهد و سوابق جنابعالی در حوزه رسانه و بنا به پیشنهاد معاون امور مطبوعاتی و اطلاع رسانی...

شهاب حسینی در نامه‌ به رئیس‌جمهور خواستار بازگشت بهروز وثوقی به کشور شد ایلنا  ۴ ساعت پیش

شهاب حسینی در نامه‌ به رئیس‌جمهور خواستار بازگشت بهروز وثوقی به کشور شدبه گزارش ایلنا، شهاب حسینی رفع ممنوعیت حضور بهروز وثوقی در سینمای ایران را در نامه‌ای از رئیس‌جمهور درخواست کرد.متن این نامه به شرح ذیل است:جناب آقای دکتر حسن روحانی،ریاست محترم جمهوری اسلامی ایران،سلام و ابراز احترام ایکاش می‌توانستم در شرایط بهتری این نامه را برای شما بنویسم. در شرایطی...

نباید به قدرت فرهنگی کشور با ابزار سیاسی نگاه کرد/ ملتی که سینما نداشته باشد محکوم به حاشیه‌نشینی... ایلنا  ۴ ساعت پیش

نباید به قدرت فرهنگی کشور با ابزار سیاسی نگاه کرد/ ملتی که سینما نداشته باشد محکوم به حاشیه‌نشینی است/ انتقاد از توقیف فیلم «رستاخیز»به گزارش ایلنا، نماینده ولی فقیه در استان فارس با بیان اینکه این شهر در عرصه‌های تفکر فلسفی، فقهی و هنری شهری شاخص است، گفت: شیراز باید در این زمینه‌ها به میدان بیاید و درهم‌افزایی با شهر قم فضای خاصی را ایجاد کند.آیت‌الله لطف‌الله دژکام، افزود: درگیری ذهنی و فکری استادان فارس...

تلاش برای ترویج فرهنگ کتابخوانی در فارس با معرفی آثار بومی شبستان  ۴ ساعت پیش

تلاش برای ترویج فرهنگ کتابخوانی در فارس با معرفی آثار بومیبه گزارش خبرنگار خبرگزاری شبستان از شیراز، «روح الله منوچهری» امروز (چهارشنبه 2 بهمن) در آئین رونمایی از کتاب «بلوای خاک» در اداره کل کتابخانه های عمومی فارس گفت: معرفی نویسندگان و آثار نویسندگان بومی استان در ترویج فرهنگ کتابخوانی نقش ارزنده ای دارد و در دستور کار اداره کل کتابخانه...

نامه شهاب حسینی به روحانی: ممنوعیت حضور بهروز وثوقی را در سینمای ایران رفع کنید آفتاب نیوز  ۵ ساعت پیش

آفتاب‌‌نیوز : متن نامه شهاب حسینی به رئیس جمهور که در صفحه شخصی شهاب حسینی در اینستاگرام منتشر شده به شرح زیر است:« جناب آقای حسن روحانی ریاست محترم جمهوری اسلامی ایران، سلام و ابراز احترام.ای کاش می توانستم در شرایط بهتری که بر چهره مردم به جای رنگ ماتم این روزها در غم از دست دادن عزیزانشان،...

ارسال برای دوستان

پخش اخبار زنده